Defi 101Order Book
← Defi 101

Tài nguyên · Defi 101 · Order Book

Defi 101

Order Book là gì?

TL;DR: Order book (sổ lệnh) là danh sách mọi lệnh mua và lệnh bán đang chờ khớp của một cặp giao dịch. Bên mua xếp một phía, bên bán xếp phía kia. Lệnh khớp theo giá trước, thời gian sau. Sổ càng dày thì lệnh lớn càng ít bị trượt giá.
Infographic Order Book (sổ lệnh): sổ lệnh BTC thật trên Hyperliquid ngày 22/10/2026, giá bán thấp nhất 82,277, giá mua cao nhất 82,276, spread $1 bằng 1 bước giá; biểu đồ độ sâu 20 mức giá mỗi bên, chờ mua 59 BTC, chờ bán 77 BTC; ai khớp trước: giá tốt hơn trước, cùng giá ai đặt trước khớp trước; ví dụ lệnh Market mua 3 BTC đi qua 3 mức giá, giá trung bình 100,020 cao hơn giá đầu sổ 0.02%; mua Market 1, 10, 20, 50 BTC trên sổ thật đi qua 1, 5, 6, 13 mức giá; Limit thêm vào sổ là Maker, Market lấy khỏi sổ là Taker; ưu điểm và rủi ro.

Giá anh em thấy trên màn hình chưa chắc là giá anh em khớp.

Muốn hiểu vì sao, phải nhìn vào order book.

Trong sổ lệnh có gì?

Order book ghi lại mọi lệnh đang chờ của một cặp, ví dụ BTC.

  • Bên mua (bid): những người muốn mua, kèm giá và size họ chấp nhận. Giá mua cao nhất đứng đầu.
  • Bên bán (ask): những người muốn bán. Giá bán thấp nhất đứng đầu.
  • Spread: khoảng chênh giữa giá bán thấp nhất và giá mua cao nhất.

Lúc 14h40 (giờ Việt Nam) ngày 22/10/2026, sổ lệnh BTC trên Hyperliquid như sau:

  • Giá bán thấp nhất: $82,277, có 6.18 BTC đang chờ.
  • Giá mua cao nhất: $82,276, có 5.18 BTC đang chờ.
  • Spread: $1.

$1 cũng là bước giá nhỏ nhất (tick size) của BTC lúc đó. Giá đặt lệnh phải đúng theo bước giá này.

Order book của Hyperliquid chạy giống sàn tập trung, nhưng nằm hoàn toàn trên chuỗi. Lệnh đặt, lệnh huỷ, lệnh khớp đều công khai.

Ai được khớp trước?

Lệnh khớp theo quy tắc giá trước, thời gian sau:

  1. Giá tốt hơn đứng trước. Với bên bán, ai chào giá thấp hơn được khớp trước.
  2. Cùng giá thì ai đặt trước khớp trước.

Ví dụ: A, B, C cùng chào bán ở 100,000, đặt lần lượt lúc 09:02, 09:05, 09:07. D chào bán ở 100,010 từ 09:00, sớm nhất. Một lệnh mua tới sẽ khớp A trước, rồi B, rồi C. D đặt sớm nhất nhưng giá cao hơn, nên vẫn phải chờ.

Lệnh Market đi qua sổ thế nào?

Lệnh Market khớp ngay với những lệnh đang chờ. Mức giá đầu tiên không đủ size thì lệnh đi tiếp xuống các mức giá sau.

Ví dụ minh họa: anh em mua Market 3 BTC, sổ bán đang có:

  • 1 BTC ở 100,000
  • 1 BTC ở 100,010
  • 2 BTC ở 100,050

Lệnh khớp 1 BTC ở mỗi mức. Giá trung bình là 100,020, cao hơn giá đầu sổ 0,02%. Phần chênh này là trượt giá (slippage).

Màn hình ghi 100,000, nhưng giá khớp thật là 100,020.

Sổ BTC thật dày cỡ nào?

Cũng sổ BTC lúc 14h40 ngày 22/10/2026, nếu mua Market ngay lúc đó:

SizeSố mức giá đi quaGiá trung bình cao hơn giá đầu sổ
1 BTC (~$82k)1$0
10 BTC (~$0.8 triệu)5$1.19
20 BTC (~$1.6 triệu)6$2.96
50 BTC (~$4.1 triệu)13$6.51

Mua $4 triệu BTC mà giá trung bình chỉ xa giá đầu sổ chưa tới 0,01%. Đó là sổ dày.

Với coin ít người giao dịch, sổ có thể mỏng hơn rất nhiều. Lệnh nhỏ hơn nhiều cũng có thể trượt xa hơn cả phí giao dịch.

Sổ cũng thay đổi từng giây. Bảng trên chỉ đúng ở thời điểm đó.

Dùng order book thế nào?

Lệnh Limit chọn giá rồi nằm chờ trong sổ: chọn được giá, nhưng có thể không khớp. Lệnh Market khớp ngay với lệnh đang chờ: chắc khớp, nhưng nhận giá sổ đang có.

Lệnh nằm chờ thêm thanh khoản vào sổ, gọi là Maker. Lệnh khớp ngay lấy thanh khoản khỏi sổ, gọi là Taker. Phí mỗi bên khác nhau, anh em xem ở Lệnh Limit/Market và lệnh Maker/Taker là gì?.

Rủi ro cần biết

  • Sổ mỏng thì trượt giá lớn. Trước khi vào lệnh lớn, so size muốn mua với size đang chờ ở vài mức giá đầu.
  • Lệnh đang chờ có thể bị huỷ bất cứ lúc nào. Sổ trông dày lúc này, giây sau có thể đã mỏng đi.
  • Spread hẹp chưa chắc sổ dày. Spread chỉ nói 2 giá đầu sổ cách nhau bao xa. Độ dày nằm ở size đang chờ.

Câu hỏi thường gặp

Order book khác gì RFQ?
Order book là sổ chung, ai cũng thấy, khớp theo giá rồi thời gian. RFQ là anh em hỏi giá, một bên báo giá riêng cho lệnh của mình. Chi tiết ở bài RFQ là gì?.

Lệnh thanh lý có đi qua order book không?
Có. Trên Hyperliquid, phần lớn lệnh thanh lý được gửi thẳng vào order book dưới dạng lệnh Market, ai cũng có thể khớp với chúng.

Chỉ để tham khảo, không phải lời khuyên tài chính. NFA · DYOR. Sổ lệnh thay đổi liên tục, anh em kiểm tra trên sàn trước khi giao dịch.

Đọc thêm

Nguồn

Muốn đi cùng cách mình đầu tư dài hạn?

Xem Hội Viên